Bernard Law Montgomery veldmaarschalk (1887-1976)

Bernard Law Montgomery, Britse veldmaarschalk, leidde cruciale WWII-operaties en was sleutelfiguur in de geallieerde overwinning in Europa.
Bernard Law Montgomery, Britse veldmaarschalk, leidde cruciale WWII-operaties en was sleutelfiguur in de geallieerde overwinning in Europa.

Bernard Law Montgomery, vaak “Monty” genoemd, werd geboren op 17 november 1887 in Kennington, Londen. Hij was de vierde zoon van Henry Montgomery, een Ierse anglicaanse bisschop, en Maud Montgomery. Zijn familie had een sterke religieuze achtergrond en hij groeide op in een strikt religieus huishouden. Montgomery kreeg zijn militaire opleiding aan het Royal Military Academy in Sandhurst, waar hij zich onderscheidde door zijn discipline en doorzettingsvermogen.

Eerste Wereldoorlog en Interbellum

Montgomery diende tijdens de Eerste Wereldoorlog in het Britse leger. Hij vocht in Frankrijk en België, waar hij gewond raakte tijdens de Slag bij de Somme in 1916. Zijn ervaring in de loopgravenoorlog beïnvloedde zijn leiderschapsstijl en zijn overtuiging dat een goede planning en voorbereiding essentieel waren voor succes in de oorlog. Na de oorlog bleef hij in het leger en klom hij gestaag op in rang. Gedurende het interbellum, de periode tussen de twee wereldoorlogen, bleef Montgomery betrokken bij militaire training en strategieontwikkeling. Hij ontwikkelde een reputatie als een veeleisende maar effectieve leider die grote nadruk legde op discipline en organisatie.

Opkomst tot Opperbevelhebber in Noord-Afrika

In augustus 1942 kreeg Bernard Law Montgomery het bevel over het Britse leger in Noord-Afrika. Dit was een cruciale periode voor de geallieerden, aangezien het Afrika-korps onder leiding van Erwin Rommel snel terrein won. Montgomery, die bekend stond om zijn aandacht voor detail en strikte discipline, stond voor de taak om de Duitse opmars te stoppen.

Slag bij El Alamein

De grootste uitdaging voor Montgomery was de Slag bij El Alamein. Hier slaagde hij erin om Rommel’s opmars te stoppen en het Duitse leger terug te dringen naar hun uitvalsbasis in Tunis. Deze overwinning bleek een keerpunt in de campagne van Noord-Afrika en maakte Montgomery tot een nationale held in het Verenigd Koninkrijk. Zijn succes werd toegeschreven aan zijn nauwgezette planning, effectief gebruik van inlichtingen en het vermogen om zijn troepen te inspireren. Deze overwinning bezorgde Montgomery ook zijn adellijke titel, Viscount of Alamein and Hindhead.

Campagnes in Sicilië en Italië

Na de herovering van Noord-Afrika nam Montgomery deel aan de geallieerde landing op Sicilië en later aan de invasie in Italië, die eind 1943 begon. Tijdens deze campagnes zette hij zijn strikte discipline en grondige planning voort. Hij speelde een cruciale rol in het succes van de geallieerden door zijn scherpe strategische inzicht en het vermogen om complexe militaire operaties te coördineren.

Invasie van Normandië en Operatie Overlord

In juni 1944 werd Montgomery benoemd tot bevelhebber van de geallieerde landstrijdkrachten tijdens de invasie van Normandië, ook bekend als D-Day. Dit was een van de grootste militaire operaties in de geschiedenis en vereiste nauwkeurige planning en coördinatie tussen verschillende geallieerde legers. Montgomery’s rol was cruciaal in de succesvolle landing en het vestigen van een bruggenhoofd in Normandië. Na 1 september nam Eisenhower het opperbevel over en werd Montgomery bevelhebber van de legergroep Noord, verantwoordelijk voor de verdere operaties in West-Europa.

Verantwoordelijk voor de Slag om Arnhem

Een van de grootste controverses in Montgomery’s carrière was zijn rol in de Slag om Arnhem, een onderdeel van Operatie Market Garden. Deze operatie, uitgevoerd in september 1944, had tot doel om een snelle opmars naar Duitsland te realiseren door de controle over belangrijke bruggen te verwerven. De operatie mislukte echter en leidde tot zware verliezen voor de geallieerden. Montgomery kreeg veel kritiek voor zijn aandeel in de planning en uitvoering van deze operatie, wat een deuk in zijn reputatie veroorzaakte. Ondanks deze tegenslag bleef Montgomery een belangrijk figuur in de geallieerde oorlogsinspanningen.

De Rijn Oversteken en de Einde van de Oorlog

In maart 1945 leidde Bernard Law Montgomery zijn legergroep bij het oversteken van de Rijn, een cruciale fase in de geallieerde opmars naar Duitsland. Dit was een groot strategisch succes, waardoor de geallieerden in staat waren snel terrein te winnen in het westen van Duitsland. Montgomery’s legergroep bevrijdde binnen korte tijd grote delen van West-Europa ten noorden van de Rijn, en zijn troepen stonden bekend om hun discipline en efficiëntie.

Op 5 mei 1945, na maanden van hevige gevechten en een gestage opmars, aanvaardde Montgomery de onvoorwaardelijke overgave van de Duitse legers onder generaal Busch. Dit markeerde het einde van de Tweede Wereldoorlog voor Noordwest-Europa en bevestigde Montgomery’s positie als een van de belangrijkste militaire leiders van zijn tijd. Na deze gebeurtenis werd Montgomery bevorderd tot veldmaarschalk, een van de hoogste rangen in het Britse leger.

Naoorlogse Carrière

Na de Tweede Wereldoorlog speelde Montgomery een prominente rol in de defensie van West-Europa. Hij werd benoemd tot bevelhebber van de Britse bezettingstroepen in Duitsland, waar hij verantwoordelijk was voor het handhaven van de orde en het toezicht op de wederopbouw. In 1946 weigerde hij alle gratieverzoeken voor ter dood veroordeelde nazileiders die betrokken waren bij het proces van Neurenberg. Zijn strikte benadering van gerechtigheid en discipline bleef een belangrijk kenmerk van zijn leiderschap.

Montgomery werd later benoemd tot chef van de Imperial General Staff (CIGS), de hoogste militaire positie in Groot-Brittannië. Hij bekleedde deze positie tot 1948, waarna hij werd benoemd tot voorzitter van de permanente verdedigingsorganisatie van de Westelijke Europese Unie. In 1951 nam hij het voorzitterschap van de NAVO op zich, waar hij van 1951 tot 1958 diende als plaatsvervangend opperbevelhebber van de Atlantische strijdkrachten. Zijn naoorlogse carrière toonde zijn voortdurende betrokkenheid bij de veiligheid en stabiliteit van Europa.

Montgomery’s Stijl en Kritiek

Hoewel Montgomery algemeen werd erkend als een bekwame organisator en leider, kreeg hij ook kritiek op bepaalde aspecten van zijn militaire stijl. Sommige critici beweerden dat hij te voorzichtig was en niet optimaal gebruikmaakte van de geallieerde materiële superioriteit, zowel in El Alamein als in Italië en Normandië. Montgomery’s scherpe kritiek op andere militaire leiders, met name generaal Eisenhower, in zijn memoires leidde tot controverse en verhitte discussies onder historici en militairen.

Ondanks deze kritiek bleef Montgomery een gerespecteerde figuur in de militaire wereld, en zijn bijdragen aan de geallieerde overwinning in de Tweede Wereldoorlog worden alom erkend. Zijn leiderschap werd gekenmerkt door grondige planning, discipline en een sterk gevoel voor verantwoordelijkheid, waarden die hij gedurende zijn hele carrière handhaafde.

Pensioen en Publicaties

Na een lange en succesvolle militaire carrière ging Bernard Law Montgomery in 1958 met pensioen. Ondanks zijn pensionering bleef hij een invloedrijke figuur in de militaire wereld door het delen van zijn kennis en ervaringen. In hetzelfde jaar dat hij met pensioen ging, publiceerde Montgomery zijn memoires, getiteld “The Memoirs of Field Marshal Montgomery”. Deze memoires boden een diepgaand inzicht in zijn militaire strategieën, leiderschapsstijl en de belangrijkste gebeurtenissen tijdens zijn loopbaan.

In zijn memoires uitte Montgomery felle kritiek op generaal Eisenhower, met name over de manier waarop deze de landingen in Normandië in 1944 had geleid. Hij geloofde dat de oorlog tegen Duitsland veel eerder had kunnen worden beëindigd als Eisenhower bepaalde strategische beslissingen anders had genomen. Deze uitgesproken kritiek zorgde voor enige controverse, maar onderstreepte ook Montgomery’s zelfverzekerdheid en overtuiging in zijn eigen militaire inzichten.

In 1961 publiceerde Montgomery een ander boek, “The Path to Leadership”, waarin hij dieper inging op leiderschap en de kwaliteiten die volgens hem essentieel waren voor een succesvolle militaire carrière. Dit boek was bedoeld als een gids voor toekomstige militaire leiders en benadrukte de noodzaak van discipline, voorbereiding en vastberadenheid.

Het Einde van een Levenslange Loopbaan

Bernard Law Montgomery bleef een gerespecteerd figuur tot aan zijn dood. Op 24 maart 1976 overleed hij in zijn huis in Alton, Hampshire, op 88-jarige leeftijd. Zijn dood betekende het einde van een van de meest opmerkelijke militaire carrières van de 20e eeuw. Montgomery kreeg een staatsbegrafenis, wat een teken was van het aanzien dat hij genoot in het Verenigd Koninkrijk en daarbuiten. Hij werd begraven op de nabijgelegen Holy Cross begraafplaats, waar hij werd geëerd door collega-militairen, vrienden en familie.

Montgomery’s nalatenschap wordt gekenmerkt door zijn bijdragen aan de geallieerde overwinning in de Tweede Wereldoorlog en zijn rol in de naoorlogse stabiliteit van Europa. Zijn reputatie als een strikte maar effectieve leider blijft een belangrijk aspect van zijn levensverhaal. Ondanks de kritiek die hij ontving, vooral in verband met de Slag om Arnhem, blijft hij een iconische figuur in de militaire geschiedenis.

Bronnen

  1. Montgomery, Bernard Law. The Memoirs of Field Marshal Montgomery. Collins, 1958.
  2. Montgomery, Bernard Law. The Path to Leadership. Collins, 1961.
  3. Britannica, T. Editors of Encyclopaedia. “Bernard Law Montgomery.” Encyclopedia Britannica, 20 Mar. 2023, https://www.britannica.com/biography/Bernard-Law-Montgomery.
  4. Roberts, Andrew. Masters and Commanders: How Four Titans Won the War in the West, 1941–1945. Penguin Books, 2009.
  5. Hamilton, Nigel. Monty: The Making of a General 1887-1942. Hamish Hamilton, 1981.
  6. Meacham, Jon. Franklin and Winston: An Intimate Portrait of an Epic Friendship. Random House, 2003.
  7. Keegan, John. Six Armies in Normandy: From D-Day to the Liberation of Paris. Penguin Books, 1982.
  8. Hastings, Max. Overlord: D-Day and the Battle for Normandy. Macmillan, 1984.
  9. Bronnen Mei1940