Home Schepen Torpedobootjagers USS Preble: Clemson-klasse torpedobootjager 1920–45

USS Preble: Clemson-klasse torpedobootjager 1920–45

USS Preble (DD-345) van de Amerikaanse marine voor anker, vermoedelijk Guantánamo Bay, begin jaren 1920.
De USS Preble (DD-345) ligt voor anker, vermoedelijk in Guantánamo Bay, Cuba, begin jaren 1920.

De USS Preble (DD-345/DM-20/AG-99) was een torpedobootjager van de Clemson-klasse in dienst van de United States Navy van 1920 tot 1945. Het schip werd later omgebouwd tot lichte mijnenlegger en speelde een rol in zowel vredestijdoperaties als gevechtsacties tijdens de Tweede Wereldoorlog. De Preble diende onder meer in Aziatische wateren, nam deel aan de Yangtze Patrol in China, en werd ingezet bij meerdere geallieerde offensieven in de Stille Oceaan.

Ontwerp en constructie

De USS Preble werd op 12 april 1919 gelegd bij Bath Iron Works in Bath, Maine, en op 8 maart 1920 te water gelaten. De ingebruikname vond plaats op 19 maart 1920 in het Boston Navy Yard onder bevel van Commander Harry A. Baldridge.
Het ontwerp behoorde tot de Clemson-klasse, gekenmerkt door een slank silhouet en hoge snelheid, geschikt voor torpedoaanvallen en escorte. De standaard waterverplaatsing bedroeg circa 1.700 ton volgeladen, met een lengte van 95,81 meter, een breedte van 9,35 meter en een diepgang van 2,82 meter. De voortstuwing bestond uit twee stoomturbines met een vermogen van 26.500 shp, goed voor een topsnelheid van 35 knopen. Het bereik bedroeg circa 4.900 zeemijlen bij een kruissnelheid van 15 knopen.

Bewapening

In de oorspronkelijke configuratie beschikte de Preble over vier 102 mm kanonnen, één 76 mm kanon en twaalf 533 mm torpedobuizen. Na de conversie tot lichte mijnenlegger (DM-20) werden delen van de torpedobewapening verwijderd en mijnrails toegevoegd, waardoor het schip mijnen kon leggen in kustgebieden en strategische zeestraten. Tijdens de oorlog bleef het luchtafweer beperkt, wat later werd aangevuld met extra luchtafweergeschut om beter te kunnen opereren in vijandelijke luchtruimen.

Bepantsering

De Preble, zoals andere Clemson-klasse schepen, beschikte niet over zware bepantsering. De bescherming was beperkt tot het schild van de kanonnen en vitale machinekamersecties. Dit beperkte pantser maakte het schip kwetsbaar voor luchtaanvallen en artillerie, waardoor tactieken gebaseerd waren op snelheid, manoeuvreerbaarheid en operationele samenwerking met andere schepen.

Sensoren en dataverwerking

Tijdens de vroege dienstperiode beschikte de Preble over basisoptische richtmiddelen. Gedurende de Tweede Wereldoorlog werd zij voorzien van standaard marineradars en sonarapparatuur voor onderzeebootdetectie. Het schip beschikte niet over een geïntegreerd Combat Information Center (CIC) of Air Information Center (AIC), zoals dat bij latere oorlogsschepen werd ingevoerd. De informatieverwerking vond grotendeels plaats op brugniveau, wat de operationele reactiesnelheid in complexe gevechtssituaties beperkte.

Modificaties

In 1937 werd de Preble omgebouwd tot lichte mijnenlegger, waarbij torpedobuizen werden verwijderd en mijnrails geïnstalleerd. Tijdens de oorlog werden radarinstallaties toegevoegd, evenals extra luchtafweergeschut. In 1945 werd het schip geclassificeerd als “miscellaneous auxiliary” (AG-99), waarbij de mijnenlegcapaciteit werd verwijderd en de nadruk kwam te liggen op escort- en trainingsrollen.

Status schip tijdens de oorlog

Bij het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog was de Preble technisch gezien verouderd vergeleken met nieuwere destroyer- en mijnenlegontwerpen. Het schip werd echter goed onderhouden en aangepast voor ondersteunende taken, waardoor het waardevol bleef in escort-, mijnenleg- en mijnopruimoperaties in de Stille Oceaan.

Operationele geschiedenis

Na proefvaarten in Caribische wateren werd de Preble ingezet voor speciale missies in Mexicaanse wateren, waaronder medische transporten tijdens een uitbraak van builenpest in 1920. In de jaren twintig en dertig diende zij in de Aziatische vloot, nam deel aan de hulpverlening na de aardbeving in Kantō in 1923, en beschermde handelsschepen tijdens onrust in China.

Na de conversie tot mijnenlegger in 1937 werd de Preble gestationeerd in Hawaï. Tijdens de aanval op Pearl Harbor op 7 december 1941 lag zij in onderhoud en nam de bemanning deel aan brandbestrijding en hulpverlening op de USS Pennsylvania.

In 1942 en 1943 legde het schip meerdere strategische mijnenvelden, onder meer bij de French Frigate Shoals, rond Kodiak (Alaska) en in de Salomonseilanden, waarbij vijandelijke schepen tot zinken werden gebracht of beschadigd. Daarnaast werd het ingezet als escorteschip in de zuidwestelijke Stille Oceaan.

In 1944 en 1945 nam de Preble deel aan de operaties bij de Palau-eilanden, Leyte en later escortmissies richting Guam en Okinawa.

 

Na de oorlog

Na de Japanse capitulatie op 2 september 1945 werd de Preble ingezet voor escorttaken tussen Guam, Okinawa en de Filipijnen. Op 9 oktober 1945 vertrok het schip naar de Verenigde Staten en arriveerde in Norfolk, Virginia, op 20 november 1945.
De Preble werd op 7 december 1945 buiten dienst gesteld en op 3 januari 1946 van de Navy List verwijderd. Op 26 oktober 1946 werd het schip verkocht voor sloop aan Luria Brothers in Philadelphia, Pennsylvania.

Conclusie

De USS Preble was gedurende haar dienstloopbaan een veelzijdig inzetbaar marineschip, ondanks dat zij vanaf 1943 technisch gezien verouderd was. Het ontbreken van een volwaardig Combat Information Center of Air Information Center beperkte de geavanceerde coördinatie van sensordata, maar door haar robuuste onderhoudstoestand en de toegepaste modificaties kon het schip effectief worden ingezet voor mijnenleg-, mijnenopruim- en escorttaken in de Stille Oceaan. Haar operationele geschiedenis weerspiegelt de overgang van interbellum-ontwerpen naar gespecialiseerde oorlogsschepen die in de latere oorlogsjaren ontwikkeld werden.

Bronnen en meer informatie

  1. Afbeelding: U.S. Navy, Public domain, via Wikimedia Commons
  2. Bennett, Geoffrey (2005). Naval Battles of the First World War. Barnsley: Pen & Sword Military Classics. ISBN 978-1-84415-300-8.

  3. Friedman, Norman (2004). U.S. Destroyers: An Illustrated Design History. Annapolis: Naval Institute Press. ISBN 978-1-55750-442-5.

  4. Morison, Samuel Eliot (2001). History of United States Naval Operations in World War II, Vol. 7: Aleutians, Gilberts and Marshalls. Urbana: University of Illinois Press. ISBN 978-0-252-07065-4.

  5. Stille, Mark (2016). US Navy Destroyer Escorts of World War II. Oxford: Osprey Publishing. ISBN 978-1-4728-1530-2.

  6. Bronnen voor historisch onderzoek 1800–1946