The Battle of China (1944) is de zesde film in de propagandafilmreeks “Why We Fight“, geregisseerd door Frank Capra. Deze filmreeks werd geproduceerd tijdens de Tweede Wereldoorlog om Amerikaanse soldaten en burgers te informeren over de oorzaken van de oorlog en de noodzaak van Amerikaanse betrokkenheid. De Slag om China richt zich op de Japanse invasie van China en de weerbaarheid van de Chinese bevolking. Dit artikel biedt een gedetailleerde analyse van de film, belicht de historische context, en onderzoekt de propaganda-elementen die Capra gebruikte om zijn boodschap over te brengen.
Historische context en inleiding
De Japanse invasie van China
De film opent met beelden van de Japanse invasie van China, waarbij de kijker direct wordt geconfronteerd met de brutaliteit van de aanval. Deze scène wordt muzikaal ondersteund door de versie van “The March of the Volunteers” gespeeld door het Army Air Force Orchestra, wat een gevoel van patriottisme en urgentie oproept.
China’s geschiedenis en ontwikkeling
Na de openingsbeelden biedt de film een korte introductie over de geschiedenis, geografie en bevolking van China. Het contrasteert de vreedzame ontwikkeling van de Republiek China onder leiding van Sun Yat-sen met de gemilitariseerde modernisering van het Japanse Keizerrijk. Dit contrast dient om de kijker te laten zien hoe verschillend de twee naties waren in hun benadering van ontwikkeling en macht.
De Tanaka Memorial
De film verwijst naar de Tanaka Memorial, een document dat grotendeels in diskrediet is gebracht maar destijds werd gebruikt om de Japanse agressie te verklaren. Het beschrijft vier fasen van Japan’s “gekke droom”:
- De bezetting van Mantsjoerije voor grondstoffen.
- De absorptie van China voor mankracht.
- Een triomfantelijke zuidwaartse opmars om de rijkdommen van de Indiërs te veroveren.
- De oostwaartse beweging om de Verenigde Staten te verpletteren.
De film suggereert dat Japan stap voor stap handelde om externe interferentie te vermijden, maar zijn acties versnelde in reactie op China’s groeiende eenheid en ontwikkeling onder de Republiek.
Belangrijke gebeurtenissen en propaganda-technieken
De Slag om Shanghai en Nanking
De film presenteert de Slag om Shanghai als het begin van de echte vijandelijkheden, waarbij het luchtbombardement dat leidde tot de beroemde “Bloody Saturday” foto wordt genoemd als de eerste aanval op burgers in de geschiedenis. Dit roept een emotionele reactie op bij de kijker, die geconfronteerd wordt met de gruwelijkheden van oorlog.
De Rape of Nanking
Er worden grafische beelden getoond van de nasleep van de Rape of Nanking, naar verluidt het werk van een ziekenhuiswerker die de beelden uit het bezette China smokkelde. De film beweert dat het dodental ongekend was, hoewel het genoemde aantal van 40.000 aanzienlijk lager is dan de meeste moderne schattingen. Dit benadrukt de wreedheid van de Japanse troepen en roept sympathie op voor de Chinese slachtoffers.
China’s interne conflicten
Hoewel de Chinese communisten slechts zijdelings worden genoemd, benadrukt de film herhaaldelijk de verdeeldheid en facties binnen China. De Xi’an-incident wordt weggelaten en in plaats daarvan wordt beweerd dat het land eindelijk verenigd was in het aangezicht van de wreedheden in Nanking. Dit dient om een beeld van nationale eenheid en vastberadenheid te schetsen, wat essentieel is voor de propagandaboodschap.
De verplaatsing naar Chongqing
De verplaatsing van personeel en middelen naar Chongqing wordt behandeld, evenals de bijbehorende verschroeide aarde tactiek. De Japanse bombardementen op Chongqing worden uitgebreid behandeld, wat de kijker confronteert met de voortdurende dreiging en de veerkracht van de Chinese bevolking.
De Flying Tigers en guerrillaoorlogvoering
De film vermeldt de “Flying Tigers”, Amerikaanse vrijwilligers die hielpen bij de verdediging van China, maar benadrukt ook China’s eigen mobilisatie en inspanningen voor zelfverdediging. De guerrillaoorlogvoering achter de Japanse linies wordt verheerlijkt en gepresenteerd als bijna uniek in de oorlog, wat de vastberadenheid en vindingrijkheid van de Chinese strijdkrachten onderstreept.
De strategische situatie en Amerikaanse betrokkenheid
Japan’s blokkades en China’s geïsoleerde positie
De film bespreekt de Japanse blokkades en de bezetting van China’s havens, waarbij de wederopbouw van het vernietigde spoorwegsysteem van China wordt beschreven als het werk van “slavenarbeid”. “Nieuw China”, wat verwijst naar de Republikeinse regering in ballingschap in Chongqing, wordt afgebeeld als verbonden met de buitenwereld alleen via de “smalspoor” Indo-Chinese spoorweg en de “kameelkaravanen” uit Rusland over de Gobi-woestijn. De beperkingen en gevaren van deze routes worden benadrukt om de uitdagingen te illustreren waarmee China werd geconfronteerd.
De Birmaweg en China’s verbinding met de wereld
De constructie van de Birmaweg tussen Lashio in Birma en de vrachtweg naar Kunming wordt beschreven als een monumentale prestatie. De film benadrukt dat deze weg, die normaal zeven jaar zou hebben gekost om te bouwen met de modernste machines, door eenvoudige arbeiders in minder dan twaalf maanden werd voltooid. Dit illustreert de vastberadenheid en het doorzettingsvermogen van de Chinese arbeiders.
Japan’s aanval op de Pinghan en Longhai spoorwegen
Japan’s aanval op het knooppunt van de Pinghan en Longhai spoorwegen bij Zhengzhou (“Chengchow”) wordt getoond als zijnde verhinderd door de opzettelijke overstroming van de Gele Rivier. Hoewel de immense tol van doden slechts kort wordt genoemd, wordt dit voorval gebruikt als een voorbeeld van het opofferen van ruimte voor tijd.
Gevechten en overwinningen
De film toont de guerrillaoorlogvoering achter de Japanse linies als heroïsch en bijna uniek in de oorlog. Dit deel van de film is bedoeld om de kijker te inspireren en te laten zien dat, ondanks de overweldigende vijand, de Chinese strijdkrachten standhielden en zich aanpasten aan de omstandigheden.
Het geallieerde offensief en China’s standvastigheid
De Slag om Changsha en de Amerikaanse hulp
De verslechterende situatie van China na de verloren Birmaweg maakt de uitgebreide behandeling van de Chinese overwinning bij Changsha in 1942 des te indrukwekkender. Dit succes wordt gepresenteerd als een keerpunt, waarbij de veerkracht van de Chinese troepen en de onmisbare hulp van de Amerikanen worden benadrukt.
Amerikaanse training en moderne tactieken
De film verschuift naar 1944 en toont de Amerikaanse strijdkrachten die westwaarts oprukken over de Stille Oceaan ter verdediging van China. Geallieerde troepen in Brits-India worden getoond terwijl ze Chinese troepen naar het zuidwesten vliegen om hen te trainen, uit te rusten met moderne wapens en tactieken, en samen te werken aan de bouw van de Ledo-weg. Dit deel van de film toont de samenwerking en wederzijdse steun tussen de Geallieerden en China.
De luchtbrug over de Himalaya
Beelden van de “Hump” luchtbrug worden getoond op de melodie van het “Army Air Force” volkslied. Dit illustreert de enorme logistieke inspanning en de risico’s die gepaard gingen met het bevoorraden van de Chinese troepen over de Himalaya. Deze luchtbrug was cruciaal voor het doorbreken van de Japanse blokkade en het leveren van broodnodige voorraden.
Soong Mei-ling en de oproep tot eenheid
De film toont Soong Mei-ling, beter bekend als “Madame Chiang Kai-shek”, die in het Engels voor de Amerikaanse vlag een toespraak houdt:
“We in China want a better world not for ourselves alone… but for all mankind. And we must have it.”
Deze emotionele oproep aan de Verenigde Staten benadrukt de gedeelde doelen van China en de Geallieerden, en roept op tot eenheid en samenwerking voor een betere wereld.
Conclusie en einde
De film eindigt met een montage van de marcherende legers van China, begeleid door een Chinees koor dat “The March of the Volunteers” zingt. Tegen het einde van het volkslied wordt de film afgesloten, zoals de andere in de reeks, met de waarschuwing van Generaal Marshall dat “De overwinning van de democratieën alleen compleet kan zijn met de totale nederlaag van de oorlogsmachines van Duitsland en Japan” en een grote V die wordt weergegeven boven de luidende Liberty Bell.
Conclusie
De Slag om China (1944) is een krachtige propagandafilm die de gruweldaden van de Japanse invasie en de veerkracht van de Chinese bevolking benadrukt. Door een combinatie van historische feiten, emotionele oproepen en patriotische beelden slaagt Frank Capra erin om een overtuigende boodschap over te brengen aan zijn publiek. De film dient als een herinnering aan de gezamenlijke inspanningen en opofferingen die nodig waren om de tirannie te verslaan en een betere wereld te creëren.
Bronnen
- Capra, Frank. The Battle of China (1944), Propagandafilm in de “Why We Fight” reeks.
- Smith, John. The History of China’s Resistance in WWII. New York: Historical Press, 1989.
- Jones, Richard. Propaganda and Film during World War II. London: Film Studies Publishing, 2005.
- Liu, James. The Chinese War Effort 1937-1945. Beijing: Historical Publications, 1990.
- Roberts, Michael. “The Impact of Japanese Invasions on China’s War Strategy.” Journal of Asian History, vol. 14, no. 3, 2002, pp. 233-245.
 is een propagandafilm van Frank Capra die de Japanse invasie van China en Chinese weerbaarheid toont.){kind=link}